De minst impactvolle route voor de nieuwe hoogspanningslijn door het noorden van Noord-Holland is die langs Assendelft, Heerhugowaard, Hensbroek en Nieuwe Niedorp. Dat adviseert de Statencommissie, die maandagavond de situatie rond de mogelijke komst van een hoogspanningslijn heeft besproken.

Gedeputeerde Anouk Gielen (Klimaat en Energie) zegt dat het een ‘ontzettend ingewikkelde opgave’ is waar de provincie en regio nu voorstaan. Tegelijkertijd is ze blij is dat de urgentie wordt gevoeld om het stroomnet flink te verzwaren.

Ze spreekt van de minst impactvolle route omdat bij alle routes de impact op het Noord-Hollandse landschap groot is. “Het is lastig, en welke keuze we ook maken, het zal ergens pijn gaan doen”, benadrukte Gielen.

Route over water uitgesloten

De BBB pleitte voor een route over water via het Markermeer en IJsselmeer. “De grootste bottleneck is dat deze gebieden onder Natura 2000 vallen”, zei Statenlid Pieter Teeuwen, “maar als we daarmee persoonlijk en economisch leed kunnen voorkomen, dan moeten we daar eerlijk naar durven kijken.” Hij vroeg of de gedeputeerde bereid is om samen met belangenverenigingen LTO Noord en KAVB deze route op korte termijn serieus te onderzoeken. 

Ook het CDA gaf aan dat deze route te snel is afgeschoten. “Is deze route nog mee te nemen in het advies?”, vroeg Dennis Heijen zich af.

De gedeputeerde maakte snel duidelijk dat dit er niet in zit. “Een mastenrij over water is heel kwetsbaar”, reageerde Gielen. 

Gedeputeerde: ondergronds geen optie

Ook gaven meerdere Statenfracties aan om op ‘gevoelige of kwetsbare plekken’ zoveel mogelijk ondergronds te gaan. Dit sluit aan bij de veelgehoorde wens van omwonenden en gemeenten, zoals in Koggenland.

“Probeer samen met gemeenten op te trekken waar ze voor ondergrondse kiezen, en als dit mogelijk is hiervoor ook bij het Rijk te pleiten”, zei Emre Kanik van D66 daarover.

Op de vraag of het volledig of grotendeels ondergronds kan, temperde de gedeputeerde de verwachtingen. “Ik wil geen valse beloftes scheppen”, zei ze. “Ik snap deze behoefte heel goed. Als we dit ondergronds konden aanleggen en dit een realistische optie zou zijn, zouden we daarmee veel problemen oplossen. Maar op dit moment is dat echter niet haalbaar.”

De gedeputeerde schaart zich achter netbeheerder Tennet die zegt dat bovengrondse lijnen makkelijker en sneller te repareren zijn dan ondergrondse lijnen. Bovendien zijn ze minder gevoelig voor storingen, zegt de netbeheerder.

“Dat heeft voornamelijk te maken met de betrouwbaarheid van het net”, legde Gielen haar standpunt uit. “Als daar een storing is, dan heeft dat grote gevolgen. Dan hebben we het over weken of zelfs maanden, die niet eenvoudig op te lossen is. Dit heeft een grote impact op bedrijven, huishoudens en vitale infrastructuur, dus we moeten hier waakzaam op zijn.”

Gielen: “Bovendien brengt het ondergronds aanleggen van kleine delen met zich mee dat de hoogspanningslijn op bepaalde plekken weer bovengronds moet worden gebracht. Dit vraagt de nodige ruimte en maakt landschappelijke inpassing niet overal even makkelijk.”

Alternatieve route toegevoegd

Na lang wikken en wegen heeft de Statencommissie de voorkeur uitgesproken voor de groene route, ook wel ‘Groen via P15’ genoemd, die langs Assendelft, Heerhugowaard, Hensbroek en Nieuwe Niedorp zal lopen.

Een alternatief is ‘Groen via Groen’, besloot de Statencommissie maandagavond. “Dat betekent wel meer knikken door het landschap, maar omzeilen we beschermd landschap”, aldus Gielen. De gedeputeerde weet nog niet precies om hoeveel inwoners het zal gaan die door deze alternatieve route getroffen zullen worden, maar dat wordt nog uitgezocht, benadrukte ze. “Het is voor mij belangrijk om dit mee te nemen in het advies.”

De voorkeursroute loopt grotendeels langs de bestaande hoogspanningslijn van 150 kilovolt. De provincie wil een dubbele mastenrij vermijden en pleit er daarom voor om deze bestaande lijn, die vanaf Beverwijk tot De Weel loopt, ondergronds aan te brengen. Omdat het om een lager spanningsniveau gaat, is ondergrondse aanleg voor deze lijn wel mogelijk. Verder moeten gedupeerden ruimhartig gecompenseerd worden.

Uiterlijk 19 december komt de provincie met een definitief advies. Vervolgens hakt de minister van Klimaat en Groene Groei, Sophie Hermans, medio volgend jaar de knoop door.

Een hoogspanningsverbinding van 380 kilovolt (kV) ontbreekt nog in Noord-Holland Noord

Verschil tussen 150 en 380 kilovolt

Het verschil zit in capaciteit. Met een hoogspanningslijn van 380 kilovolt kun je meer stroom vervoeren dan een lijn van 150 kilovolt.