Het elektriciteitsnetwerk raakt vol: op piekmomenten wordt er meer stroom opgewerkt dan het netwerk aankan. Netbeheerder TenneT heeft aangekondigd met wachtlijsten te gaan werken. Dat heeft geen invloed op huishoudens, maar grotere producenten van zonne- en windenergie zijn wél de sigaar.
Afgelopen september was het stroomaanbod van windmolens en zonnepanelen voor het eerst zo groot, dat niet alle opgewekte stroom het elektriciteitsnet op kon en dus verloren ging. “Je moet het stroomnet zien als een snelweg”, zegt een woordvoerder van TenneT. “Er kan maar een beperkt aantal auto’s over de rijbanen.” Er kan dus ook maar een beperkte hoeveelheid stroom door de kabels van het stroomnet.
Opgewekte stroom kan het stroomnet niet op
Als er een ‘file’, of een opstopping ontstaat, kan er geen nieuwe stroom het net op. Dit noemt Tennet netcongestie. Dat is wat er nu gebeurt in het hele deel van de provincie boven het Noordzeekanaal, behalve in de regio Oostzaan. Er kan wel elektriciteit opgewekt worden, maar die kan het stroomnet niet op.
Bovendien kan een overbelast elektriciteitsnet volgens Tennet problemen opleveren, zoals storingen. Om dat te voorkomen heeft de netbeheerder nu maatregelen genomen. Die maatregelen treffen gewone Noord-Hollandse huishoudens niet. Die kunnen hun overtollige stroom van zonnepanelen blijven terugleveren aan het elektriciteitsnet.
Maar grotere producenten van wind- en zonne-energie zijn wél de sigaar. Tennet heeft enkele van hen op een wachtlijst geplaatst: zij kunnen hun duurzame energie voorlopig niet terugleveren. Om hoeveel producenten het precies gaat, is onduidelijk.
Tekst loop door onder de afbeelding.
‘Bottleneck’ Beverwijk en spitsmijden
Over minder dan 2 jaar moet de netcongestie weer zijn opgelost, belooft Tennet. In 2027 moeten alle windmolens en zonnepanelen hun duurzame energie weer kwijt kunnen op het elektriciteitsnet. De netbeheerder heeft het afgelopen half jaar onderzocht hoe hij dat het best voor elkaar kan krijgen.
Ten eerste is het wachten tot het nieuwe hoogspanningsstation in Beverwijk klaar is (zie afbeelding). Daarmee wordt de ‘stroomsnelweg’ tussen Velsen en Oterleek zo verbreed, dat er veel meer netruimte ontstaat in de provincie. Zoveel, dat de wachtlijst voor producenten verdampt en er zelfs nog meer ruimte is voor nieuwe producenten. Dat moet ook wel, zegt Tennet, want het zal de komende jaren steeds drukker worden op het stroomnet.
Ook moeten energieproducenten straks ‘spitsmijden’ van Tennet zegt directeur netplanning Robert Kuik. “Als het erg hard waait of heel zonnig is, verminderen zij hun productie of slaan zij opgewekte stroom tijdelijk op in bijvoorbeeld een batterij.”
Hoewel alle producenten in 2027 weer toegang hebben tot het stroomnet, zijn dan niet alle congestieproblemen opgelost. De wachtlijst voor bedrijven die graag stroom willen afnemen, zit volgens Tennet ook over 2 jaar ‘nog echt op slot’.

