Tientallen jaren werd er naar gezocht: het kasteel van Floris de Vijfde in Wijdenes. We weten dat het er heeft gestaan, maar de exacte locatie was altijd onbekend. Tot nu. Hobbyduikers vonden na veel duiken de resten van het eeuwenoude kasteel in het Markermeer: “Dit is een enorm belangrijke ontdekking”, vertelt Michiel Bartels van Archeologie West-Friesland.
Er waren al aanwijzingen dat de restanten van het kasteel van Floris de Vijfde niet op het land, maar in het Markermeer te vinden waren. Zo vonden onderwaterarcheologen vorig jaar honderden resten van middeleeuwse stenen in het Markermeer. Alleen kon toen nog niet met zekerheid worden gezegd dat het ook echt om het kasteel van Wijdenes ging.
Kloostermoppen
“Nu zijn we er echt zeker van”, vertelt archeoloog Michiel Bartels. De afgelopen jaren werd er in Wijdenes overal onderzoek gedaan naar de restanten van het kasteel. “Daar is niets uitgekomen. In het Markermeer kwamen we wel kloostermoppen tegen waar vroeger mee gebouwd werd. Daarna hebben we met hypermoderne sonarapparatuur de bodem gescand. Toen zagen we allerlei rechthoekige vormen. Toen wisten we: dit moet het zijn.”
Hobbyduikers van Archeo ODC gingen vervolgens een seizoen lang het water in om onderzoek te doen. Dat was niet al te makkelijk volgens duiker Jan-Willem Oudhof: “Het is eigenlijk een grote soep, je moet dus echt op de tast zoeken. Op een gegeven moment voel je allerlei grote stenen liggen en dan weet je, we hebben beet.”
Tekst gaat verder onder de foto.
Wraak
Het is zeker dat het kasteel van de Hollandse graaf Floris de Vijfde bestond op de plek waar hij West-Friesland binnenviel. In 1282 kwam hij bij Wijdenes aan land om de dood van zijn vader Willem II te wreken, die eerder door de West-Friezen werd vermoord en begraven in Hoogwoud. Al met al heeft het kasteel van Floris er pakweg veertien jaar gestaan, totdat het eind 13e eeuw door de West-Friezen tot de grond toe werd verwoest.
Dat de locatie waar het kasteel heeft gestaan nu bekend is, is volgens de archeoloog ontzettend belangrijk. De restanten kunnen veel vertellen over de strijd tussen de West-Friezen en de Hollanders.
“De kastelen die Floris de Vijfde heeft laten bouwen in West-Friesland, daar kennen we de meeste van. Dit kasteel was altijd de ontbrekende schakel. Nu weten we waar het staat en kunnen we verder onderzoek doen.”
Tekst gaat verder onder de foto.
Hobbyduiker Jan-Willem Oudhof is trots dat het mysterie nu ontrafeld is dankzij het harde werk van zijn duikteam. “Duiken naar scheepswrakken is ook altijd heel mooi om te doen, maar daar zijn er heel veel van. Er ligt maar één kasteel. Als je dan uiteindelijk zoveel oude stenen vindt, is dat geweldig. Daar doen we het voor.”